Köye dönüş için maaşlı çiftçilik: Burdur'daki örnek modelde hedef 40 bin genç 40 bin çiftlik

Türkiye’de tarımda maliyetlerin artması ve genç nüfusun üretimden uzaklaşmasıyla köye dönüşü teşvik edecek yeni modeller aranıyor. Bu modellerden birisi de TÜME Vakfı ve YÖK iş birliğiyle yürütülen model çiftlik projesi.

10 üniversitenin yer aldığı projede Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ), pilot uygulama merkezlerinden biri.

MAKÜ Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar yapılan çalışma kapsamında, gençlere teknoloji destekli model çiftlikler kurulacağını, maaş verileceğini ve belirli bir sürenin sonunda bu çiftliklerin kendilerine devredileceğini söyledi.

Dalgar, “Hedef, Türkiye genelinde 40 bin çiftlik kurmak; 40 bin genci teknolojiyi kullanarak tarım ve hayvancılık yapan bir noktaya taşımak” dedi.

BEKÂRA 2, EVLİYE 3 ASGARİ ÜCRET

Tarımda asıl meselenin ürün fiyatı değil, maliyet ve verim olduğunu belirten Dalgar, “Gençleri eğiteceğiz, donatacağız, akredite edeceğiz. Sonra da ‘Köyünden bir arazi göster, oraya senin çiftliğini kuralım, sana maaş verelim, ardından da bu çiftliği sana bırakalım’ diyeceğiz.

Çiftlik kurulduktan sonra bu gence bekârsa iki asgari ücret, evliyse üç asgari ücret maaş verilecek. Başarısına göre 5-10 yıl sonunda çiftlik kendilerine bırakılacak.

Hâlihazırda Burdur’da ve bazı köylerde uygulamanın ilk örnekleri başladı. ‘Ben bu işi yapacağım’ diyen gençlerin köylerine çiftlikler kuruluyor” diye konuştu.

Üniversite bünyesinde hâlihazırda kullanılan sistemlere dikkat çeken Dalgar, “MAKÜ’deki model çiftliklerde yem itme robotu, gübre temizleme robotu, sağım robotu ve yem karma robotu kullanılıyor. Bunlar sistemlerin verimliliği doğrudan artırıyor.

Hayvan daha sık sağılıyor. Sadece buradan bile verim otomatikman yüzde 20-30 artıyor. Benim ortalama 25 litre süt aldığım çiftlikte, teknolojiyi bilen genç 45 litre alacak. O zaman sütün 20 lira ile 15 lira olması arasında çok da fark kalmıyor. Sorun fiyat değil, önemli olan sizin aldığınız verim” ifadelerini kullandı.

Türkiye Gazetesi'nin haberine göre; projede sabit ve yüksek maliyetli yapılar yerine sökülebilir sistemler tercih edileceğini dile getiren Dalgar, “Sera ahır modeli dediğimiz, beton kullanılmadan prefabrik yapılıp sökülebilen sistemler olacak. Tarlayı öldürmeyeceğiz. Gerekirse sökülüp arazi eski hâline dönebilecek” şeklinde konuştu.

100 DOLARA VERİMLİ EMBRİYO ÜRETİLECEK

Hayvancılıkta verim artışını hedefleyen en önemli çalışmalardan birinin embriyo üretimi olduğunu belirten MAKÜ Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar, “Yurt dışından ithal edilen embriyolar bin ila 3 bin dolar arasında değişiyor. Biz bunu 100 dolar gibi çok daha düşük maliyetle üretebiliriz.

Bu hem maliyeti düşürür hem de verimi artırır. Henüz seri üretim aşamasına gelmedik. Çalışmalar sürüyor. Tarımda en büyük gider kalemlerinden biri de yem. Türkiye’nin yıllık yaklaşık 4 milyar dolarlık soya ithalatı var. Bu maliyeti düşürmeden üretimde kalıcı bir iyileşme sağlamak mümkün değil. Alternatif yem bitkileri ve düşük maliyetli üretim modelleri üzerinde çalışmalar yürütüyoruz” dedi.