Asker ölmedikçe müzakere
İran’a karşı İsrail ile birlikte 28 Şubat’ta savaş başlatan ABD Başkanı Donald Trump, 8 Nisan’da ilan edilen ateşkesin ardından müzakere sürecinde İran’dan mümkün olan tüm tavizleri koparmaya çalışıyor. İki haftadır defalarca anlaşmaya yakın olduklarını söylemesine rağmen henüz nihai anlaşmayı ilan etmeyen Trump, son yaptığı açıklamada, hafta sonuna kadar sonuç almayı hedeflediklerini söylemişti. Trump’ın bu süreçte yakın çevresine İran’a karşı sıcak çatışmaya dönme niyeti olmadığını vurguladığı ancak İran’ın düzenlediği saldırılarda herhangi bir ABD askerinin ölmesi halinde yeniden saldırı emri vereceğini söylediği iddia edildi. İran yönetimi ise müzakerelerde ABD’nin aşırı taleplerini törpülemeye çalışırken 2015’te ABD ve 5+1 ülkeleriyle imzaladığı nükleer anlaşmada olduğu gibi daha fazla maddi kazanç sağlamayı hedefliyor.
SAVAŞA DÖNÜŞ ŞARTI
Wall Street Journal (WSJ) gazetesine konuşan ABD’li üst düzey yetkililer, ateşkes sürecinde İran ile ABD arasında yer yer görülen karşılıklı saldırıların Trump’ın üzerindeki baskıyı ve ateşkesin uzun vadede sürdürülmesine ilişkin şüpheleri artırdığını söyledi. Trump’ın yakın çevresine şimdilik sıcak çatışmaya dönme niyeti olmadığını ifade ettiğini belirten yetkililer, İran’ın ancak karşılıklı saldırılar sırasında herhangi bir ABD askerini öldürmesi halinde saldırılara başlama emri vereceğini dile getirdiğini kaydetti.
MÜZAKERELER BASKI ARACI
Yetkililer, Trump'ın buna rağmen Hürmüz Boğazı'nı yeniden ulaşıma açacak, İran'ın nükleer faaliyetlerini sona erdirecek ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ortadan kaldıracak bir anlaşma imzalamaya yakın olduğunu söylediğini aktardı. Sıcak çatışmaya dönmek istemeyen Trump’ın, İran’a baskı kurarak taleplerini kabul ettirmek için müzakereleri araçsallaştırdığı değerlendiriliyor.
KIRMIZI ÇİZGİLERİ BELİRLEDİ
ABD’li üst düzey yetkililerin, Trump’ın diplomatik baskıyı sürdürmeyi tercih ettiğini vurgulamasına rağmen CNN’e yaptıkları açıklamalarda, müzakerelerde kırmızı çizgilerini belirlediğinin de altını çiziyor. CNN’e konuşan yetkililere göre, eski ABD Başkanı Barrack Obama’nın 2015 yılında imzaladığı nükleer anlaşmadan daha iyi bir anlaşma yapmayı olmazsa olmaz kabul eden Trump, bu kapsamda İran’a herhangi bir para transferini asla onaylamayacağına dikkat çekti. Obama yönetimi, 2015’te ilan edilen anlaşma kapsamında İran’a ait dondurulmuş 12 milyar dolarlık paranın 1,7 milyar dolarını aktarmıştı. Trump’ın bir diğer kırmızı çizgisi ise İran’ın nükleer silah elde etmesinin engellenmesi olduğu da kendisi tarafından defalarca dile getirilmişti.
TAHRAN TEMKİNLİ DAVRANIYOR
İran cephesinde ise ABD kuvvetlerinin ateşkes ihlallerine cevap verilerek sağlam bir duruş göstermek en önemli meselelerden biri olsa da sürecin temkinli yürütülmesi bekleniyor. ABD’nin attığı adımları dikkatle takip eden İran Dini Lideri Mucteba Hamaney, dün İRNA’ya verdiği yazılı açıklamada, "Düşmanlar savaş alanında aldıkları yenilgi sonrası halkın direncini zayıflatmayı hedefleyen kapsamlı bir hibrit savaşa yöneldi" ifadelerine yer verdi. Hamaney, söz konusu hibrit savaşın toplumun çeşitli kesimleri arasında şüphe, umutsuzluk ve bölünme tohumları ekmeye dayanan yöntemlerle yürütüldüğünü belirtti.
Kuveyt’ten İran’a görüntülü yalanlama
İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (DMO), önceki gün Kuveyt ve Bahreyn’e yönelik düzenlediği füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarının ardından gerilim artarken Kuveyt’ten İran’a karşı görüntülü bir yalanlama geldi. Kuveyt Hava Yolları Şirketi, DMO’nun füze ve İHA saldırılarının bölgedeki ABD’ye ait askeri noktaları hedef aldığı yönündeki açıklamasına karşılık Kuveyt Havalimanı’ndaki sivil terminaline isabet eden İHA’nın görüntülerini paylaştı. Görüntülerde, İHA’nın terminale isabet ettiği esnada içerde sivillerin bulunduğu açıkça görülüyor.
Netanyahu: Taktiksel anlaşmazlık yaşıyoruz
İsrail’in Lübnan’daki saldırıları sonrası Trump’ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya telefonda hakaret etmesinin de yankıları sürüyor. Netanyahu, gerilimi düşürmeye çalışırken “Sadece taktiksel anlaşmazlık” yaşıyoruz dedi. ABD medyasına konuşan Netanyahu, Trump’ın en büyük dostu olduğunu belirterek, telefon tartışmasını önemsiz olarak niteledi.
Temsilciler Meclisi “Savaşı bitir” dedi
ABD Temsilciler Meclisi, Başkan Trump’ın İran’a savaş açma yetkisini elinden aldı. Çarşamba gecesi, ABD yönetiminin İran’a yönelik saldırıları sonlandırmasını öngören “savaş yetkileri” tasarısına ilişkin yapılan oylamada, 215 milletvekili evet
oyu kullanarak tasarının kabulünü sağladı. Cumhuriyetçi vekillerin çoğunlukta olduğu Meclis’te 208 vekil tasarıya ret oyu kullandı.
ABD'den 'savaş işareti' niteliğinde Orta Doğu açıklaması: Seyahat etmeyin
